تارخ انتشار: جمعه ۱۶ اسفند ۱۳۹۲ - ۱۶:۲۷
کد خبر : 26604
چاپ خبر
بازدیدها: 948

آشنایی با تاریخچه ساز چنگ

چنگ

کرج رسا: چنگ بسا کهن‌ ترین ساز تاردار ایرانی باشد و نام آن بیش از هر ساز دیگر در کتاب‌ ها آمده و نقش آن در آثار باستانی بجا مانده است.

به گزارش کرج رسا، بنا به اسناد موثق که از حجاری‌ های بابل و آشور و نواحی مجاور مجاور آن در دست است چنین بر می‌آید که در هشت قرن بیش از میلاد مسیح انواع و اقسام سازهای مختلف در نواحی مزبور به مراحل ترقی رسیده و در دست نوازندگان بوده است.

نقش‌هایی که از آغاز این دوره ممتد تاریخ تمدن بشر از آلات موسیقی در دست است نشان می‌دهد که چنگ مثل سنتور و قانون از سازهای بسیار قدیمی است که از دو هزار سال پیش از میلاد در این مناطق رواج داشته است.

نوع ابتدایی آن شکل مثلث و شامل یک تخته به طول تقریبا یک گز و یک میله چوبی است و معمولا شکل دست انسان را داشته است.

سیم های این ساز که معمولا ۸ یا ۹ تا بوده به موازات وتر این مثلث قائم الزاویه بین تخته و میله امتداد یافته است . یک سر سیم‌ها به تخته وصل می شده و انتهای دیگر آن دور میخها یا گوشی هایی که روی میله چوبی قرار داشته پیچیده می‌شده و باقی مانده آن سیمها از طرف دیگر آویزان بوده است. چنگهایی که در دوره‌های اخیر تاریخ بابل و آشور نقش شده از حیث شکل و طرز گرفتن و نواختن با چنگ‌های دوره‌های قدیم تفاوت بسیار دارد.

برتعداد سیمها نیز افزوده شد. جعبه صوتی این نوع چنگ گاهی مستقیم و بدون انحنا و در موارد دیگر منحنی بوده است . طرز نواختن این ساز نیز تغییر کرده به این معنی که این را طوری می گرفتند که سیمها تقریبا عمود بر زمین باشد یعنی به خلاف قدیم که میله چوبی که به موازات زمین بود ولی سیمها عمود بر زمین نبود . نکته دیگر اینکه در نواختن این نوع چنگ زخمه بکار برده نمیشد بلکه آنرا با دست می نواختند و هر دو دست در نواختن آن دخیل بود.

در دوره ساسانیان چنگ معروفترین و محبوبترین سازها بوده است و در شاهنامه فردوسی نیز از آن فراوان نام برده شده است. نکیسا موسیقیدان معروف در بار خسرو پرویز در نواختن آن مهارت تام داشته است. (مهدی فروغ – مداومت در اصول موسیقی ایران)

می‌توان انواع ابتدایی چنگ را در آثار هنری سومری‌ها و مصری‌ها مشاهده کرد. ایرانیان قدیم نوعی از چنگ را ون می‌گفتند.

چنگ امروزی دارای سه قسمت متمایز: گردن، ستون و جعبه طنینی است. زه‌ها از گردن ساز به موازات ستون ممتد و به جعبه طنینی متصل می‌باشند. چنگ را با فشار دادن کف دست بر روی سیم و یا لمس کردن ویا چنگ زدن به زه‌های آن به صدا در می‌آورد.

چنگ مثلث در اواخر قرون وسطی در اروپای غربی رایج بود. در سال ۱۷۲۰ در باواریا، پدال‌هایی در پایه چنگ تعبیه شد و این امر برقدرت فنی چنگ افزود.

در سال ۱۸۱۰ سباستین آرا چنگ را به شکل امروزی تکمیل نمود و بدین وسیله نواختن همه گامهای بزرگ و کوچک را ممکن ساخت و از آن به بعد چنگ در ارکستر معمول گردید. چنگ جدید ۴۷ سیم و ۷ پدال دارد. (شهمیری- صداشناسی موسیقی)

چنگ نام یکی از نتهای موسیقی نیز هست که ارزش زمانی آن ۸/۱ نت گرد می‌باشد چنگ در میان اعراب پیش از اسلام نیز ساز شناخته شده بود. در ادوار مختلف تاریخی و در سرزمین های دور از یکدیگر شکل های خاصی به خود گرفته است. اهالی شمال افغانستان به «زنبورک »چنگ می‌گویند در صورتی که از بک های ترک زبان آسیای میانه به نوعی سنتور ایرانی «چنگ» می‌گویند.

 

 

 

همشهری

 

پاسخی بگذارید

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

مجتمع فنی تهران شعبه البرز
آخرین اخبار
محمد مهرور
بازار فردیس در ماه رمضان نظارت و بازرسی می‌شود
1
عجیب ترین عکسی که تاکنون از داخل هواپیما گرفته شده است + تصاویر
چه کسانی تا آخر عمر در رفاه هستند؟
چه کسانی تا آخر عمر در رفاه هستند؟
نمایشگاه ' طرح ضیافت ' در البرز برگزار نمی شود
نمایشگاه «طرح ضیافت» در البرز برگزار نمی شود
1
«ماه عاشقی» روی آنتن می رود/ تشریح برنامه های مرکز البرز
آغاز نام نویسی لیست انتظار زایران حج تمتع در البرز
آغاز نام نویسی لیست انتظار زائران حج تمتع در البرز
پیش بینی وزش باد شدید و گردوخاک در البرز
پیش بینی وزش باد شدید و گرد و خاک در البرز
قطار
پیرمرد ناشنوا پس از برخورد با قطار جان سالم به در برد
باطری خودرو
کشف محموله قاچاق باطری خودرو در شهریار
دهقان ویلا
دستگیری سارقان خودرو و لوازم داخل خودرو در دهقان ویلای کرج
حسینعلی امیری
بیش از سه میلیون نفر موفق به رای دادن نشدند
قطعه یک آزادراه تهران - شمال
قطعه یک آزادراه تهران – شمال در آینده نزدیک به بهره برداری می رسد
نخستین نمایشگر خم‌شدنی جهان رونمایی شد+تصاویر
نخستین نمایشگر خم شدنی جهان رونمایی شد + تصاویر
1
استقبال سرد «پاپ فرانسیس» از ترامپ
چاقی
با این خوراکی ها به جنگ «چاقی» بروید
0
تکاپوی بانک ها در آستانه تعطیلی صندوق های سرمایه گذاری
جاده چالوس 1
اعمال محدودیت ترافیکی در جاده کرج – چالوس
1
سخنگوی وزارت خارجه: ایران فریب نمی‌خورد/ امنیت خریدنی نیست
1
مواد غذایی که تشنگی را از روزه داران دور نگه می دارد
اسپانیا رکورد فروش تسلیحات نظامی را شکست
اسپانیا رکورد فروش تسلیحات نظامی را شکست