تارخ انتشار: سه شنبه ۱۹ بهمن ۱۳۹۵ - ۰۱:۰۱
کد خبر : 20883
چاپ خبر

انقلاب نام کدام خیابان‌ ها را عوض کرد؟ + جدول اسامی

دهه فجر1

در روزهای ابتدایی هر انقلاب یا حتی آمدن نظام جدید، دست مردم به نخستین چیزهایی که می رسد نمادهاست؛ نمادهایی چون مجسمه وسط میدان شهر، عکس روی اسکناس یا نام خیابان‌ ها.

 به گزارش کرج رسا، در میان اینها آنچه بیش از هر چیز داستان جالبی دارد نام‌هاست؛ اسامی که در اذهان باقی مانده و تغییرشان کار دشواری است.

تغییر اسامی اماکن در انقلاب اسلامی بر حسب ظاهر قبل از پیروزی انقلاب آغاز شده است. دفتر حفظ و نشر آثار حضرت آیت‌الله خامنه‌ای، به تازگی خاطره‌ای را از ایشان در مورد تغییر اسم یک ورزشگاه در مشهد به نام غلامرضا تختی منتشر کرده که زمان آن حدودا سه ماه قبل از انقلاب است. با این حال با شکل‌گیری نظام جدید پس از انقلاب، روند تغییر نام، شتاب بیشتری به خود گرفت.

پیش از انقلاب اسلامی، به گفته یک محقق، تهران شهر شاه شده بود. ۶۶ خیابان تهران در آن روزها به نام شخص شاه یا خاندان پهلوی بود، در حالی که بعد از انقلاب فقط چهار خیابان به نام بنیانگذار انقلاب یا نزدیکان ایشان نامگذاری شد که با توجه به اقبال مردم به رهبرشان، امری طبیعی است.

در عین حال در تهران قبل از انقلاب، مذهب و به خصوص مذهب اسلام جایی نداشت، اما جالب است بدانید در همان دوره در بخش‌هایی از تهران به‌ویژه در جنوب این شهر، مردم نام شخصیت‌های مردمی را روی محلات خود می‌گذاشتند؛ از نام شاعران مبارز گرفته تا تختی؛ ورزشکاری که در اذهان مردم آن روزگار و حتی زمان ما به عنوان یک قهرمان شناخته می‌شود.

نقل است که در آن زمان حتی اگر نام شهری روی یک خیابان بود، مردم از در مخالفت با دولت نام ساکنان شهر را روی آن می‌گذاشتند. دولت می‌گفت شیراز، مردم می‌گفتند شیرازی‌ها.

محققان آغاز تحول در نام خیابان‌های تهران را به دولت موقت نسبت می‌دهند که با تشکیل شورایی به نام شورای نامگذاری شهرداری در مدت کوتاهی از اردیبهشت ۵۸ تا آبان ۵۹ نام ۵۰۰ معبر از شهر تهران را تغییر داد و فقط نام خیابان‌هایی چون دماوند، بهارستان، راه‌آهن و کریمخان زند به نام سابق باقی ماند. گفتنی است در این دوره نقش مردم بسیار پررنگ است. بسیاری از تغییر اسامی توسط مردم یا حداقل با خواست جدی آنان صورت می‌گیرد و پس از تغییر نام هم با همکاری مردم در از یاد بردن نام سابق و به یاد سپردن نام جدید، در مدت کوتاهی نام سابق از میان می‌رود. این موضوع به خصوص در مورد نامگذاری در شهرهای کوچک جلوه بیشتری دارد، چرا که در آن شهرها مثل تهران دولت جدید تسلط نداشته و اکثر امور به صورت مردمی اداره می‌شده است.

یک پژوهشگر با بررسی اسامی خیابان‌های تهران قبل و بعد از انقلاب اسلامی به این نتیجه رسیده که بعد از انقلاب به جای تاکید بر اسامی خاندان پهلوی، نزدیکان این رژیم و اسامی شخصیت‌های پیش از اسلام به خصوص شاهان، بر اسامی شهدا و مبارزان صدر اسلام، شخصیت‌های مبارز با رژیم پهلوی و شهدای انقلاب اسلامی و نیز ائمه (ع) تاکید شده است. از این منظر است که نام خیابان پهلوی در تهران به خیابان مصدق تغییر می‌کند (این خیابان این روزها نام ولی‌عصر بر خود دارد)، نام اتوبان و پارک شاهنشاهی به اتوبان مدرس و پارک ملت تغییر می‌کند، خیابان شاه، خیابان جمهوری اسلامی می‌شود، خیابان بوذرجمهری به نام ۱۵ خرداد خوانده می‌شود، نام خیابان قوام‌السلطنه به ۳۰ تیر و خیابان کورش کبیر به دکتر شریعتی تغییر می‌کند.

جالب است بدانید نامگذاری اسامی خارجی بر خیابان‌های تهران و نیز نامگذاری اسامی جغرافیایی بر معابر جزو سیاست‌های نامگذاری در هر دو دوره قبل و بعد از انقلاب اسلامی است.

این موضوع از این منظر قابل تحلیل است که در مورد اسامی خارجی هر دو دولت – البته با رویکردهای مختلف – در پی یافتن دوستان یا نشان دادن سیاست خود بودند و از این نظر مثلا نام خیابان کاخ به خیابان فلسطین تغییر می‌کند یا نام استالین برداشته می‌شود و از آن پس به آن معبر، خیابان میرزا کوچک خان گفتند. در عین حال نامگذاری اسامی جغرافیایی می‌تواند نمادی از چندپارگی فرهنگی در شهر تهران و مساله مهاجرت باشد که هم قبل از انقلاب وجود داشت و هم این روزها در این شهر بزرگ دیده می‌شود.

به گزارش ایسنا، نامگذاری معابر تهران البته پس از انقلاب هم دستخوش وقایعی شد. مثلا نام بابی ساندز بر کوچه کناری سفارت انگلیس گذاشته شد. نام خیابان خالد اسلامبولی برای همیشه نمادی از رابطه قطع شده ایران و مصر بود و البته با بیش از ۲۰۰ هزار شهید جنگ تحمیلی اکثر معابر تهران به خصوص کوچه‌ها به نام این شهیدان نامگذاری شد. با این حال هم نفس تغییر نام‌ ها پس از پیروزی انقلاب و هم به یاد ماندن برخی اسامی قدیمی با وجود تغییر رسمی آن نشان داد آنچه نام خیابان‌ها را تغییر می‌دهد ذهن مردم است، نه نوشته روی تابلوها.

23

پاسخی بگذارید

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

مجتمع فنی تهران شعبه البرز
آخرین اخبار
636441203323475020
بازگشت اوباما به میدان سیاست + تصاویر
اردوغان: در ایران دانشگاه D-8 را راه اندازی می کنیم
اردوغان: در ایران دانشگاه D-8 را راه اندازی می کنیم
استقلال با برد آلمانی به دربی رسید/ صعود آبی پوشان به یک چهارم
استقلال با برد آلمانی به دربی رسید/ صعود آبی پوشان به یک چهارم
معرفی بهترین گوشی‌های موبایل میان رده و مقرون به صرفه بازار (پاییز1396) + عکس
معرفی بهترین گوشی‌های موبایل میان رده و مقرون به صرفه بازار (پاییز۱۳۹۶) + عکس
خواص شگفت‌انگیز این دانه معجزه‌گر
خواص شگفت‌انگیز این دانه معجزه‌گر
کیانی ٢ ماه محروم، آغاسی ٢ ماه تعلیق
کیانی ٢ ماه محروم، آغاسی ٢ ماه تعلیق
نوکیا ۷ معرفی شد؛ میان رده ای با نصف قیمت نوکیا 8 + عکس
نوکیا ۷ معرفی شد؛ میان رده ای با نصف قیمت نوکیا ۸ + عکس
علائم و درمان طبیعی سنگ کلیه/خوراکی هایی که سنگ کلیه را نابود می‌کند
۱۰ ماده غذایی که باعث سنگ کلیه می‌شوند
امروز کمپانی زد تی ای از یک گوشی منحصر به فرد و عجیب به نام ZTE Axon M رونمایی کرد + عکس
کمپانی زد تی ای از یک گوشی منحصر به فرد و عجیب به نام ZTE Axon M رونمایی کرد + عکس
اقدامات لازم برای خرید موبایل پس از اجرای طرح رجیستری
نحوه شناسایی موبایل قاچاق
636345370617936780.jpg
پاسخ برانکو به انتقادات از بیرانوند
راز افرادی که هیچگاه سرما نمی خورند
راز افرادی که هیچگاه سرما نمی خورند
57574713
چمنیان: بازی با اسپانیا یک اتفاق تاریخی برای فوتبال ایران است
ساره امیری
دختر ایرانی وزیر علوم امارات شد
635917347787166002
اگر به پلیس توهین کنیم مجازاتمان چیست؟
کشتی
تیم توابع تهران قهرمان رقابت های کشتی آزاد جوانان کشور شد
2414700
هدف آمریکا از نام جعلی برای خلیج فارس ایجاد فتنه ای جدید است
حجت الاسلام کاظم صدیقی
برجام درس بی اعتمادی بود/ می خواهند ایران را خلع سلاح موشکی کنند
57574092
فرار بسیاری از فرماندهان داعش به ترکیه
57577010
سرلشکر باقری: پایان عمر گروهک های تروریستی فرا رسیده است
%u0637%u0631%u0627%u062D%u06CC %u0633%u0627%u06CC%u062A
طراحی سایتسئوسرویس و تعمیر کولر گازی